Co to jest TUS?
Co to jest Trening Umiejętności Społecznych TUS?
Trening Umiejętności Społecznych to zaplanowany proces uczenia i wzmacniania kompetencji społecznych. Nie polega na mówieniu dziecku, jak „powinno się zachowywać”, ale na ćwiczeniu konkretnych sytuacji, które dziecko spotyka w codziennym życiu: w szkole, w domu, na placu zabaw, podczas rozmowy, zabawy czy konfliktu.
Na zajęciach TUS dzieci uczą się przez doświadczenie. Oznacza to, że nie tylko rozmawiają o emocjach i relacjach, ale także ćwiczą je w praktyce: w zabawach, scenkach, zadaniach zespołowych, rozmowach moderowanych i aktywnościach twórczych.
Celem TUS jest to, aby dziecko lepiej rozumiało siebie i innych, potrafiło komunikować swoje potrzeby, radziło sobie z napięciem oraz czuło się pewniej w kontaktach z rówieśnikami.
Dla kogo są zajęcia TUS?
Zajęcia TUS są przeznaczone dla dzieci i młodzieży, które potrzebują wsparcia w funkcjonowaniu społecznym, emocjonalnym lub komunikacyjnym. Nie każde dziecko uczestniczące w TUS musi mieć diagnozę. Ważniejsze są realne trudności, które pojawiają się w codziennym życiu.
TUS może być pomocny dla dzieci, które:
- mają trudność z nawiązywaniem lub utrzymywaniem relacji,
- są wycofane, nieśmiałe albo unikają kontaktu z rówieśnikami,
- reagują impulsywnie, wybuchowo lub agresywnie,
- mają trudność z przegrywaniem, czekaniem na swoją kolej lub współpracą,
- często wchodzą w konflikty z innymi dziećmi,
- mają trudność z rozpoznawaniem i wyrażaniem emocji,
- doświadczają lęku społecznego lub niskiej samooceny,
- mają diagnozę ADHD, spektrum autyzmu, zaburzeń lękowych lub trudności adaptacyjnych,
- przeżyły trudne doświadczenia, takie jak odrzucenie, przemoc, strata czy rozwód rodziców.
W Akademii TUS przed rozpoczęciem zajęć odbywa się rozmowa kwalifikacyjna z psychologiem. Dzięki temu możemy dobrać grupę odpowiednią do wieku, potrzeb i poziomu funkcjonowania dziecka.
Czego uczy TUS?
Zakres zajęć TUS zależy od wieku i potrzeb konkretnej grupy. Inaczej pracuje się z dziećmi w wieku przedszkolnym, inaczej z uczniami szkoły podstawowej, a jeszcze inaczej z młodzieżą. Są jednak obszary, które najczęściej pojawiają się podczas Treningu Umiejętności Społecznych.
Podstawowe umiejętności społeczne
Dzieci uczą się, jak być w kontakcie z innymi osobami. Ćwiczą rozpoczynanie rozmowy, dołączanie do grupy, proszenie o pomoc, zadawanie pytań, słuchanie drugiej osoby i reagowanie w sposób adekwatny do sytuacji.
W tej części ważne są także elementy komunikacji niewerbalnej: mimika, ton głosu, postawa ciała, kontakt wzrokowy i odczytywanie sygnałów wysyłanych przez innych.
Komunikacja werbalna i niewerbalna
Podczas zajęć dzieci uczą się, jak mówić o swoich potrzebach, emocjach i granicach. Ćwiczą prowadzenie rozmowy, podtrzymywanie dialogu, zadawanie pytań zwrotnych oraz używanie komunikatu „ja”.
Dziecko uczy się nie tylko mówić, ale też słuchać. To bardzo ważne, ponieważ wiele trudności społecznych wynika nie ze złych intencji, ale z niezrozumienia sytuacji, emocji lub perspektywy drugiej osoby.
Emocje i regulacja emocjonalna
TUS pomaga dzieciom rozpoznawać emocje u siebie i innych. Dzieci uczą się zauważać, co dzieje się w ich ciele, kiedy czują złość, smutek, lęk, wstyd, radość albo ekscytację.
Ważnym elementem zajęć jest także szukanie bezpiecznych sposobów radzenia sobie z napięciem. Dziecko uczy się, że emocje są naturalne, ale można wyrażać je w sposób, który nie rani siebie ani innych.
Współpraca i funkcjonowanie w grupie
Podczas TUS dzieci ćwiczą współpracę, dzielenie się zadaniami, czekanie na swoją kolej, podejmowanie wspólnych decyzji i szukanie kompromisu. To umiejętności potrzebne zarówno w szkole, jak i w codziennych relacjach z rówieśnikami.
W grupie dziecko ma okazję sprawdzić nowe sposoby działania w bezpiecznych warunkach. Może popełniać błędy, próbować ponownie i uczyć się na doświadczeniu.
Konflikty i trudne sytuacje społeczne
Na zajęciach omawiamy sytuacje, które dzieci często przeżywają w szkole i poza nią: kłótnie, zaczepki, odrzucenie, wyśmiewanie, rywalizację, przegrywanie, nieporozumienia czy trudność w powiedzeniu „nie”.
Dzieci uczą się rozpoznawać konflikt, szukać rozwiązań, wyrażać swoje zdanie i reagować bez agresji lub wycofania. Ćwiczymy też strategie radzenia sobie wtedy, gdy sytuacja jest dla dziecka zbyt trudna.
Asertywność i granice
TUS wspiera dzieci w rozumieniu własnych granic i respektowaniu granic innych osób. Dziecko uczy się, że może odmówić, poprosić o przerwę, powiedzieć, że czegoś nie chce, albo zgłosić dorosłemu sytuację, która je niepokoi.
To szczególnie ważne u dzieci, które są bardzo uległe, łatwo podporządkowują się grupie albo przeciwnie — często przekraczają granice innych.
Jak wyglądają zajęcia TUS w Akademii TUS?
Zajęcia TUS w Akademii TUS odbywają się w małych, kameralnych grupach. Grupy są dobierane wiekowo i pod kątem potrzeb uczestników, tak aby dzieci mogły czuć się bezpiecznie i korzystać z kontaktu z rówieśnikami.
Spotkania mają stałą, przewidywalną strukturę. Dzięki temu dziecko wie, czego może się spodziewać, a to zmniejsza napięcie i pomaga skupić się na ćwiczeniu nowych umiejętności.
Podczas zajęć wykorzystujemy między innymi:
- zabawy integracyjne,
- zadania zespołowe,
- gry terapeutyczne,
- elementy arteterapii,
- techniki dramowe i scenki społeczne,
- rozmowy moderowane,
- ćwiczenia komunikacyjne,
- aktywności ruchowe, konstrukcyjne, kreatywne i kulinarne,
- modelowanie sytuacji społecznych,
- omawianie emocji i zachowań.
Dzieci uczą się przez działanie. Zajęcia nie są wykładem o tym, jak należy się zachowywać. Są doświadczeniem, w którym dziecko może zobaczyć, poczuć i przećwiczyć nowe sposoby reagowania.
Co wyróżnia Akademię TUS?
W Akademii TUS pracujemy w nurcie humanistycznym. Oznacza to, że w centrum procesu stawiamy relację, bezpieczeństwo, empatię, akceptację i autentyczny kontakt z dzieckiem.
Nie opieramy pracy na karach, nagrodach ani ocenianiu. Nie chodzi nam o to, aby dziecko było „grzeczne” albo podporządkowane oczekiwaniom dorosłych. Zależy nam na tym, aby lepiej rozumiało siebie, swoje emocje, potrzeby i wpływ swojego zachowania na innych.
Pomagamy dzieciom budować relacje w sposób, który jest zgodny z nimi, a jednocześnie bezpieczny dla otoczenia. Uczymy kontaktu, nie maskowania. Wzmacniamy sprawczość, a nie posłuszeństwo.
TUS dla dzieci w Trójmieście i okolicach
Akademia TUS prowadzi zajęcia Treningu Umiejętności Społecznych dla dzieci i młodzieży w Trójmieście oraz okolicach. Organizujemy grupy między innymi w Gdańsku, Sopocie, Gdyni, Rumi, Baninie, Straszynie, na Wyspie Sobieszewskiej i w innych lokalizacjach wskazanych w aktualnej ofercie.
Dzięki temu rodzice mogą wybrać grupę dopasowaną nie tylko do potrzeb dziecka, ale także do miejsca zamieszkania i możliwości dojazdu.
Podsumowanie: co to jest TUS i kiedy warto zapisać dziecko?
TUS to Trening Umiejętności Społecznych, czyli grupowe zajęcia wspierające rozwój społeczny, emocjonalny i komunikacyjny dziecka. Pomagają dzieciom lepiej rozumieć siebie i innych, budować relacje, radzić sobie z emocjami, rozwiązywać konflikty i funkcjonować w grupie.
W Akademii TUS tworzymy bezpieczne, kameralne grupy, w których dzieci uczą się przez doświadczenie, relację i praktyczne ćwiczenia. Nasze podejście opiera się na empatii, akceptacji i szacunku dla dziecka.
Chcesz sprawdzić, czy zajęcia TUS będą odpowiednie dla Twojego dziecka? Umów konsultację wstępną i dobierzemy grupę najlepiej dopasowaną do jego wieku i potrzeb.
Zapisy na zajęcia TUS w Akademii TUS dla dziecka – kliknij TUTAJ.

Autor: Oskar Wójcik
Psycholog, psychotraumatolog, psychoterapeuta dzieci i młodzieży (w trakcie szkolenia), logoprofilaktyk, szkoleniowiec.
Twórca i autor treningu TUS w nurcie humanistycznym, założyciel Akademii TUS.